BREVI MANU. Jak nie ulec pokusie, aby wszystkiego nie przemienić w księgę?

Twórczość Andrzeja M. Bartczaka rozpięta jest między przedstawieniem i abstrakcją, między wrażeniem i konkretem materii, między informelowym automatyzmem i dadaistycznym eksperymentem, między tworzeniem nowego a twórczym metabolizmem, zbieraniem, ocalaniem i przechowywaniem. W warstwie tematycznej ta sztuka posiada odniesienia do pejzażu, poezji, literatury, muzyki oraz sztuki mistrzów i przyjaciół Andrzeja M. Bartczaka. 

INFO

Miejsce

ms1, Gdańska 43

miejsce

ms1, Gdańska 43

czas

17.04.2024 - 08.09.2024

wernisaż

17.04.2024, godz. 18:00

kurator

Wiesław Łuczaj, Anna Pacyniak

koordynacja wystawy

Anna Palusińska, Agata Szynkielewska

koordynacja druków towarzyszących

Matylda Makowska

komunikacja

Anna Augustyn-Kamińska, Kamila Ignaczak, Dorota Wituła

konserwacja

Anita Andrzejczak, Katarzyna Forysiak, Naoko Kamoji, Małgorzata Kowalska, Tatiana Matwij, Ewelina Pawlak

montaż

Krzysztof Francek, Łukasz Janicki, Marek Kubacki, Adam Maj, Mariusz Maj, Dariusz Mikołajczyk, Ireneusz Szymarek, Maciej Więcławski

Tytuł wystawy wskazuje na dwa ważne aspekty tej wszechstronnej i wielowątkowej twórczości. Główne wyrażenie tytułowe „Brevi Manu” można tłumaczyć jako „od ręki, bez formalności, bez zwłoki, w skrócie”. Odnosi się ono bezpośrednio do sposobu pracy Artysty, którego cechą jest ewidentna odręczność, dotyk w sensie dosłownym, i dotyk zapośredniczony czy rozumiany metaforycznie. Z kolei podtytułowa „pokusa, aby wszystko przemienić w księgę” odnosi się do tworzonych przez Andrzeja M. Bartczaka dzieł, których powstało ponad 10 tysięcy. Znakomita ich część to książki artystyczne, obiekty książkowe, zwoje, obrazy pisane, porcelana z tekstami czy cytatami napisanymi, namalowanymi lub wyrytymi ręcznie, które powodują, że Autor określa często siebie jako „rękopiśmiennego typografa”. 

Większość z nich to księgi papierowe, o różnych rozmiarach, niekiedy przekraczających 50x70 cm, złożone najczęściej z kilkudziesięciu kart, włożonych luźno między okładki, zawierające linoryty, monotypie rysowane, szkice, rysunki, malarstwo, odbitki kserograficzne, elementy gotowe. 

Początkowo książki artystyczne powstawały w oparciu o unikatowe edytorstwo, klasyczne kodeksy i książki o luźnych kartkach, nadające dziełu charakter portfolia. Andrzej M. Bartczak poszukiwał wtedy nowych form dla książki. Na początku lat 2000. intermedialny charakter Jego twórczości uległ rozszerzeniu, a głównym zagadnieniem problemowym stało się ujęcie tytułowego „wszystkiego” jako księgi. Także materii, z jakiej książka jest tworzona i która może włączać i poszerzać w strukturę dzieła o dowolne przedmioty, techniki i technologie, łącznie z porcelaną (Porcelanowa księga). 

Sam artysta tak odnosi się do swojej „pokusy, aby wszystko przemienić w księgę”: 

W ontologicznym ujęciu otaczający nas świat jest wielką księgą pełną powszednich i eschatologicznych składników. Jest skarbnicą duchowych natchnień, jest księgą do czytania i do odczytania.

Niekiedy myślę, że wobec postępującej degradacji czytania, książka artystyczna – książka artysty, rozumiana jako dzieło prawdziwej sztuki, ma pewne szanse i będzie mogła spełnić najbardziej wyszukane humanistyczne, intelektualne i estetyczne oczekiwania. 

Z takim, nieco patetycznym przekonaniem, wciąż pracuję.

Kwiecień 2017, Łódź 

Andrzej Marian Bartczak

Urodził się w 1945 r., studiował w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Łodzi w latach 1963-1969, na Wydziale Tkaniny. Studia malarskie realizował u profesorów Stanisława Byrskiego i Stanisława Fijałkowskiego (dyplom z wyróżnieniem w 1969 r.). W 1971 roku podjął pracę pedagogiczną i artystyczną w macierzystej Uczelni jako asystent prof. Stanisława Fijałkowskiego na Wydziale Grafiki w Pracowni Technik Drzeworytniczych. Po przewodzie kwalifikacyjnym I stopnia (dr sztuki) w 1975 roku wykładał jako adiunkt, a po przewodzie kwalifikacyjnym II stopnia (dr hab. sztuki) w 1982 roku pracował na stanowisku docenta. W roku 1992 otrzymał tytuł naukowy profesora sztuk plastycznych.

W latach 1974-2010 kierował Pracownią Technik Drzeworytniczych, którą następnie przekształcił w Pracownie Technik Drzeworytniczych i Książki Artystycznej. W latach 1984-2008 pełnił funkcję kierownika Katedry Grafiki Warsztatowej. Od roku 2010 kierownik Pracowni malarstwa I (Otwarta księga). Promotor w przewodach doktorskich, recenzent w postępowaniach habilitacyjnych i o nadanie tytułu naukowego profesora. 

Uprawia twórczość w zakresie malarstwa, rysunku, grafiki warsztatowej, ceramiki, sztuki przedmiotu, książki artystycznej i poezji. Od roku 2002 realizuje koncepcję Porcelanowej biblioteki, w której tekst i obraz stapiają się ze sobą w całość.

W swoim dorobku posiada realizację ponad 200 wystaw indywidualnych, pokazów i prezentacji w Polsce, Europie i USA. Od 1969 roku brał udział w prawie 500 wystawach zbiorowych, krajowych, międzynarodowych i sztuki polskiej za granicą.

Jest laureatem ponad 50 nagród, wyróżnień i medali za twórczość i wybitne osiągnięcia w szkolnictwie wyższym m.in. trzy nagrody Ministra Kultury i Sztuki oraz Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej. W 2015 r. otrzymał Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”, a w 2021 Nagrodę Miasta Łodzi. 

Podziel się informacją

Załączniki

INFO

Miejsce

ms1, Gdańska 43

miejsce

ms1, Gdańska 43

czas

17.04.2024 - 08.09.2024

wernisaż

17.04.2024, godz. 18:00

kurator

Wiesław Łuczaj, Anna Pacyniak

koordynacja wystawy

Anna Palusińska, Agata Szynkielewska

koordynacja druków towarzyszących

Matylda Makowska

komunikacja

Anna Augustyn-Kamińska, Kamila Ignaczak, Dorota Wituła

konserwacja

Anita Andrzejczak, Katarzyna Forysiak, Naoko Kamoji, Małgorzata Kowalska, Tatiana Matwij, Ewelina Pawlak

montaż

Krzysztof Francek, Łukasz Janicki, Marek Kubacki, Adam Maj, Mariusz Maj, Dariusz Mikołajczyk, Ireneusz Szymarek, Maciej Więcławski

Podziel się informacją