Mirosław Bałka - Andrew Nairne. Rozmowa

ms², ul. Ogrodowa 19
11 marca 2016, piątek, g. 18:00, wstęp wolny

Moderatorem spotkania, które towarzyszy wystawie "Mirosław Bałka: Nerw. Konstrukcja" będzie Paweł Polit

Rozmowa będzie okazją do zrekonstruowania okoliczności i atmosfery, w których powstawała wystawa Polish Realities (1988) pokazana w Third Eye Centre w Glasgow – jeden z pierwszych projektów zagranicznych, w których wziął udział Mirosław Bałka. Przygotowana we współpracy z Muzeum Sztuki w Łodzi przez zespół, w którego składzie byli Maria Morzuch i Andrew Nairne, ekspozycja prezentowała szerokie spektrum sztuki polskiej lat 80. w odniesieniu do „polskich rzeczywistości” tamtego okresu. To właśnie przy tej okazji w świadomości publiczności międzynarodowej pojawiły się takie prace Mirosława Bałki jak Rzeka czy Św. Wojciech.

Przełom lat 80. i 90. to w twórczości Bałki okres znaczącej transformacji języka jego rzeźby – staje się on bardziej powściągliwy i zorientowany na konteksty historii indywidualnej i zbiorowej. Zmiana ta zbiega się w czasie z rosnącym w tempie niemal błyskawicznym międzynarodowym zainteresowaniem jego sztuką. Prace artysty pokazywane są na ważnych przeglądach międzynarodowych – na wystawie Aperto w Wenecji (1990), documenta IX (1992) czy Biennale w Wenecji (1993). Stosunkowo często prace jego pokazywane są w Wielkiej Brytanii; Bałka bierze udział w wystawach grupowych Possible Worlds (1990), Rites of Passage (1995), prezentuje wystawę indywidualną Dawn w Tate Gallery (1995). Kolejne wystawy utrwalają jego obecność w kontekście brytyjskim: w Dundee Contemporary Arts (2002) i w Modern Art Oxford (2009) – obie zainicjowane przez Andrew Nairne’a, czy głośna wystawa w Tate Modern How It Is (2009).

Rozmowa dotyczyć będzie recepcji międzynarodowej dzieł Mirosława Bałki – powodów, dla których jego prace stały się ważne dla odbiorców zachodnich. Jej przedmiotem będą również konteksty artystyczne i kulturowe odbioru dzieł artysty w Wielkiej Brytanii. Rozmowa skupiać się będzie także na wystawie Mirosława Bałki pokazywanej obecnie w Muzeum Sztuki w Łodzi – jej aranżacji przestrzennej, sposobie zestawienia prac, jej obecności w Łodzi. Zmierzać będzie do odpowiedzi na pytania o to, czy idea rzeźby jest jeszcze nośna i co stanowi dla artysty wyzwanie w obecnym kontekście historycznym.


Mirosław Bałka (ur. 1958, Warszawa), rzeźbiarz, autor rysunków i wideo. W 1985 ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Warszawie. Już na studiach wraz z Mirosławem Filonikiem i Markiem Kijewskim założył Świadomość Neue Bieremiennost. Artyści działali wspólnie do 1989 roku, a ich wystawy często miały charakter efemerycznych akcji. W tym czasie Bałka wystawiał również indywidualnie. Najważniejsze wystawy, w których brał udział w latach 80., to: „Co słychać?” (Warszawa,1987), „Polish Realities”( Glasgow,1988), „Rzeźba w ogrodzie” (Warszawa,1988), a także „Middle Europe” (Artist’s Space, Nowy Jork, 1989) i „Dialog” (Kunst Museum Dusseldorf, 1989). Od 1990 r. Bałka brał udział w wielu istotnych wystawach, m.in: Documenta w Kassel (1992), Biennale di Venezia (1990, 1993, 2003, 2005, 2013), The Carnegie International w Pittsburgu (1995), Biennale w Sao Paulo (1998), Sydney Biennale (1992, 2006), Biennale w Santa Fe (2006). Indywidualne wystawy to m.in.: Haus Lange, Krefeld, Renaissance Society, Chicago (1992), Van Abbe Museum, Muzeum Sztuki w Łodzi (1994), Tate Gallery, Londyn (1995), Zachęta, Warszawa (2001), Irish Museum of Modern Art, Dublin (2007), Reina Sofía, Madryt (2012). 

Na zaproszenie Tate Modern w ramach prestiżowej „The Unilever Series” Bałka zrealizował w 2009 r. monumentalną rzeźbę „How It Is” w Hali Turbin. Jest też autorem rzeźb w przestrzeni publicznej, m. in. pomnika ofiar katastrofy promu „Estonia” (Sztokholm, 1998) i pracy Auschwitzwieliczka (Kraków, 2009). Istotne miejsce w sztuce Bałki zajmuje powstające od lat 90. wideo, które artysta prezentuje niczym obiekty – nadaje im przestrzenną jakość, wyświetlając obraz na podłodze lub ekranach utworzonych przez stalowe ramy wypełnione solą. Filmy wideo w latach 2011-14 były przedmiotem retrospektywnej wystawy „Fragment” prezentowanej w CSW w Warszawie, Akademie der Kunste, Berlin, Centrum Sztuki Współczesnej w Moskwie oraz Arnhem Museum.

Prace artysty znajdują się w kolekcjach, m.in.: Tate Modern (Londyn), MoMA  (Nowy Jork), MoCA (Los Angeles), MoMA (San Francisco), Hirshhhorn Museum (Waszyngton), The National Museum of Art (Osaka), Israel Museum (Jerozolima), Muzeum Sztuki w Łodzi, Zachęta. Narodowa Galeria Sztuki i MSN (Warszawa), Muzeum Sztuki Współczesnej MOCAK (Kraków), Muzeum Narodowe we Wrocławiu. 

Bałka jest laureatem stypendium Miesa van der Rohe (1992) i członkiem Akademie Der Kunste w Berlinie (od 2011). Od 2011 roku prowadzi Pracownię Działań Przestrzennych na Wydziale Sztuki Mediów Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. W 2017 roku w Hangar Bicocca w Mediolanie odbędzie się retrospektywna wystawa artysty.

Andrew Nairne jest dyrektorem Kettle’s Yard w Cambridge (od 2011 roku). Wcześniej pracował na stanowiskach kierowniczych w Ikon Gallery w Birmingham (1985-86), Centre for Contemporary Arts w Glasgow (1986-93), Scottish Arts Council (1993-97), Dundee Contemporary Arts (1997-2001), Modern Art Oxford (2001-2008) oraz Arts Council England (2008-11). Jako kurator pracował z takimi artystami jak Mirosław Balka, Yael Bartana, Candice Breitz, Janet Cardiff / Georges Bures Miller, Jake and Dinos Chapman, Tony Cragg, Daniel Buren, Olafur Eliassion, Tracey Emin, Callum Innes, Jannis Kounellis, Jim Lambie, Nalini Malani, Tracey Moffatt, Ernesto Neto, Mike Nelson, Katie Paterson, Katerina Seda, Fiona Tan and Huang Yong Ping.

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.