Przejdź do sekcji:
Logo Logo

Post-Industralia: Artyści i robotnice po ‘89 roku

INFO

Miejsce

ms², Ogrodowa 19, sala audiowizualna
 

Czas

4 marca 2020, godz. 18:00

Podwójny wykład Katarzyny Dudy i Rafała Jakubowicza „Klasa, tożsamość, aspiracje. Robotnice i artyści po ‘89 roku” w ramach cyklu „Post-Industralia – transformacje”.

W latach 90. XX w. polityczna i gospodarcza transformacja w Polsce rozpędza się, wygasają ostatnie iskry solidarnościowego boomu, „Konstrukcja w procesie” staje się już tylko lokalną legendą, a drogi środowisk artystycznego i robotniczego radykalnie się rozchodzą.

Katarzyna Duda jest m.in autorką książki „Kiedyś tu było życie, teraz jest tylko bieda”. Opisuje w niej losy zawodowe robotników przemysłowych po 1989 r. Nie są to scenariusze karier „od pucybuta do milionera”. Schematy życia dziesiątek wielu z nich w uproszczeniu wyglądały następująco: w PRL-u ukończyli zasadnicze szkoły zawodowe przy zakładach, w których następnie podjęli zatrudnienie. W trakcie transformacji zostali zwolnieni wskutek likwidacji bądź prywatyzacji fabryk. W kraju, który podlegał głębokiej deindustrializacji, zdobyte przez nich w PRL-u umiejętności zawodowe stały się niepotrzebne. Branża ochrony i utrzymania czystości stały się dla nich szalupami ratunkowymi przed bezrobociem. Przez długie lata doświadczali radykalnego wyzysku. Pracowali za 7, 5, a nawet 3 zł za godzinę. Po 300, 400, a nawet 500 godzin w miesiącu. Ich sytuacja uległa poprawie po 2017 r., niemniej jednak w rocznicę 30-lecia nowej Polski nie mieli powodów do świętowania. Nie o takiej Polsce marzyli.

Punktem wyjścia wykładu Rafała Jakubowicza był artykuł „Robotnicyzm. Sztuka w ujęciu radykalnym”. Jakubowicz podjął w nim problem neoliberalnego dyskursu, który towarzyszył sztuce polskiej po 1989 roku. Artyści lat 90. odcięli się od problemów ofiar transformacji, wyraźnie aspirując do elit. Nastąpiło wówczas upolitycznienie nie na bazie konfliktu klasowego, ale tożsamości. Artyści lat 90. swe lewicowe przekonania sytuowali tylko w sferze obyczajowej (sztuka krytyczna, sztuka ciała). Byli rzecznikami społeczeństwa „otwartego” oraz społeczeństwa „obywatelskiego”. Nie byli natomiast w stanie przyswoić języka konfliktu klasowego, którego użycie nie leżało w ich interesie. Tym samym powielali oni romantyczne mitologie i nie potrafili rozpoznać swojej sytuacji w kategoriach pracowniczych, co pozwalało na wieloletni wyzysk również w polu sztuki.

Katarzyna Duda – absolwentka prawa i politologii na Uniwersytecie Opolskim. Autorka dwóch raportów na temat warunków zatrudniania pracowników outsourcowanych (pań sprzątających i ochroniarzy) w instytucjach publicznych, wydanych przy współpracy Ośrodka Myśli Społecznej im. Ferdynanda Lassalle’a. Autorka książki pt. „Kiedyś tu było życie. Teraz jest tylko bieda” poświęconej losom robotników przemysłowych, którzy stracili pracę w trakcie transformacji ustrojowej. Pracuje na Wydziale Polityki Społecznej Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych.

Rafał Jakubowicz – absolwent Wydziału Wychowania Plastycznego oraz Wydziału Malarstwa, Grafiki i Rzeźby ASP oraz Wydziału Neofilologii (specjalność hebraistyka) Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Obecnie pracuje na Uniwersytecie Artystycznym w Poznaniu na stanowisku profesora nadzwyczajnego, gdzie na Wydziale Edukacji Artystycznej i Kuratorstwa prowadzi Pracownię Sztuki w Przestrzeni Społecznej. Członek OZZ Inicjatywa Pracownicza. Jest autorem projektów podejmujących problem pracy, wyzysku i oporu, m.in. „Bezrobotny" (CSW Kronika, Bytom 2012), „Manifest" (Narodowa Galeria Sztuki Zachęta, Warszawa 2013), „Płyta" poświęcony pamięci Marcela Szarego, legendarnego działacza OZZ IP z poznańskiego Ceglorza (CSW Kronika, Bytom 2014), „Krzysztof Gazda va in paradiso" (Galeria BWA Sokół, Nowy Sącz 2014), „Musicie coś zrobić", poświęcony zamordowanej w niewyjaśnionych do dziś okolicznościach Jolanty Brzeskiej (Spór o Odbudowę, Festiwal Warszawa w Budowie 7, Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Warszawa 2015) oraz – wspólnie z Wojtkiem Dadą – „25 lat Wyzysku w SSE" (Magazyn Szum, 2019).

Bilety: 1 zł

WIĘCEJ INFO

Podziel się informacją

INFO

Miejsce

ms², Ogrodowa 19, sala audiowizualna
 

Czas

4 marca 2020, godz. 18:00

Podziel się informacją

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.