Maszyny tekstualne Wojciecha Bruszewskiego. Wykład Tomasza Załuskiego

ms², ul. Ogrodowa 19, sala audiowizualna
27 kwietnia 2017, czwartek, godz. 18:00, wstęp wolny

Wykład w ramach cyklu „Związki literatury i sztuk wizualnych w Polsce po 1945 roku”

Jedną z największych fascynacji Wojciecha Bruszewskiego było to, co określał on mianem „chaotycznej rzeczywistości”. Artysta zakładał, że ludzie jako istoty kulturowe próbują porządkować ten chaos, nakładać na niego pewne formy lub struktury organizujące. Najważniejszą taką strukturą był język. Bruszewski od początku lat 70. interesował się tymi nurtami filozofii języka, które głosiły, że język aktywnie kształtuje nasze poznanie rzeczywistości. Używane przez nas słowa i powiązane z nimi schematy pojęciowo-poznawcze działają na zasadzie swoistych „filtrów”, które dają nam dostęp do wybranych aspektów rzeczywistości, a przez to pozwalają jej doświadczyć jedynie w ograniczonym zakresie. Ale ten stan rzeczy może ulec zmianie. Zainspirowany pomysłami Jorge Luisa Borgesa, Bruszewski zakładał, że modyfikacja języka, tworzenie nowych słów i pojęć, stworzy możliwość nowego, poszerzonego doświadczenia rzeczywistości. Założenie to towarzyszyło Bruszewskiemu przy wszelkich późniejszych eksperymentach z generowaniem nowych słów, struktur językowych, a nawet rozbudowanych utworów literackich.

Wykład będzie poświęcony prezentacji działań Bruszewskiego wykorzystujących medium słowa i poddających je rozmaitym remediacjom. Tekstowe realizacje artysty zostaną opisane za pomocą takich kategorii gatunkowych, jak „fikcja filozoficzna”, „poezja absolutna” i „fikcja dokumentalna”. Szczególny nacisk będzie też położony na rolę czynnika, który można nazwać „inwencyjnością maszyn”. Dodatkowo, podjęta zostanie próba spojrzenia na całokształt twórczości Bruszewskiego z perspektywy współczesnej problematyki plastyczności mózgu.


Tomasz Załuski – historyk sztuki i filozof, pracuje w Instytucie Kultury Współczesnej Uniwersytetu Łódzkiego oraz w Akademii Sztuk Pięknych im. W. Strzemińskiego w Łodzi. Zajmuje się nowoczesnymi i współczesnymi praktykami artystycznymi, rozpatrywanymi w kontekstach kulturowych, społecznych i politycznych, archiwami kultury artystycznej, relacjami sztuki z prakseologią i biopolityką, konfiguracjami estetyki, etyki i polityki w kulturowym projekcie nowoczesności, a także współczesną filozofię francuską. Autor książki „Modernizm artystyczny i powtórzenie. Próba reinterpretacji” (2008), redaktor tomów „Sztuki w przestrzeni transmedialnej” (2010), „Skuteczność sztuki” (2014), tłumacz (z M. Gusinem) książki Jeana-Luca Nancy'ego „Rozdzielona wspólnota” (2010) i Jacques'a Derridy „Widma Marksa” (2016).

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.