Warning: Invalid argument supplied for foreach() in /system_cg2_1-0/_www/msl/views/functions/banery-lewa-kolumna.php on line 3

Zofia Rydet. 1911 - 1997

Zofia Rydet urodziła się 1911 w Stanisławowie, po wojnie zamieszkała w Gliwicach. Była bez wątpienia jedną z najważniejszych postaci polskiej fotografii XX wieku. Fotografią zajęła się w latach 50. od razu zaznaczając swą wybitną indywidualność. Została zaproszona do Gliwickiego Towarzystwa Fotograficznego jako amatorka o wybitnym talencie i brała udział w jego wystawach.
Jeden z pierwszych cyklów pt. Mały człowiek powstał w końcu lat 50, opublikowano go kilka lat później w formie albumu i opatrzono tekstem krytyka Alfreda Ligockiego. Bohaterami zdjęć były dzieci z Górnego Śląska widziane w różnych kontekstach fotograficznych i psychologicznych, np. zza witryny sklepu, przyciskające twarze do szyb, za którymi widzą słodycze i zabawki.

Cykl pt. Świat uczuć i wyobraźni rozpoczął nową epokę jej twórczości, zaczęła wykorzystywać collage kontynuując jednocześnie cykle dokumentalne.
W cyklu z początku lat 70. do postaci ludzkich sfotografowanych w naturalnym otoczeniu, wmontowane są głowy lalek. W ten sposób postacie stają się zestandaryzowną "rodziną" półludzkich figur. Drugą wersją tego wielorakiego i długo kontynuowanego cyklu są montaże bardziej rozbudowane: w krajobrazie widnieją postacie albo nagich kobiet z niemowlęciem albo starych kobiet; rekwizyty i fragmenty pejzażu są dokomponowane za pomocą techniki fotomontażu, co nadaje tym cyklom liryczny sens. Odnoszą się do młodości, szczęścia macierzyństwa z jednej strony i przemijania z drugiej. Jeden z fragmentów tego cyklu jest szczególnie dramatyczny: starość unaoczniają montaże twarzy starców z fasadami zniszczonych dmów, czsem twarz jest zdeformowana dodoatkowym efektem symetrii, pojawia się np. oko wmontowane w okno.
Album Świat uczuć i wyobraźni ukazał się z poematami Anny Kamińskiej, dobranymi przez Zofię Rydet do nastroju zdjęć.
Dokumentalny w swej genezie, lecz pełen osobistej poetyki cykl Zapis socjologiczny, kontynuowała Zofia Rydet przez kilkanaście lat od 1978 roku do poczatku lat 90. Zaczęła od wiosek śląskich, potem objechała całą Polskę. Zjednywała sobie starych ludzi swym urokiem też starszej osoby, przyjaznej
i ciekawej ich życia. Pozwalała im usiąść w przyjętej na codzień pozie w izbie, nieraz bardzo biednej. Część tych izb nosiła cechy zamożności, to dzięki obecności amerykańskich drobiazgów - efektów emigracji zarobkowej do USA. Obserwowała nierzadko później, że portretowani zmarli, a chatę rozebrano. Zapis socjologiczny jest wybitnym i cennym dokumentem dla znajomości tradycji polskiej wsi. Rydet rozszerzyła tematykę zapisu do inteligencji miejskiej. Rozwinęła ją też do mieszkań osób, które eksponują wizerunek papieża Jana Pawła II. Z tego tematu powstał album Obecność z komentarzem J. Hennelowej.
Cykl Nieskończoność dalekich dróg przedstawia metaforyczne widoki pustych, zanikających w oddali dróg.
Poza Polską fotografowała także społeczność Polonii amerykańskiej, w czasie pobytu w USA w końcu lat 70.
Jej dzieła zyskały międzynarodową renomę. Pierre Devin z Centrum Fotografii w Douchy (północna Francja) zaprosił Zofię Rydet do sfotografowania rodzin zubożałych górników z tamtych regionów. Działania te wielokrotnie owocowały wystawami.
W latach 80 i 90 fotografowała drzwi albo drzwi otwartych domostw ze stojącymi w nich starymi kobietami. Zamierzała stworzyć z nich wielkie kompozycje, “odrzwia”, zapraszające do przejścia przez nie. Zofia Rydet zamierzała kontynuować prace mimo długotrwałej choroby. Niestety śmierć w sierpniu 1997 roku przerwała wszystkie plany.
Udział w wielu wystawach w Polsce i za granicą świadczy o jej powszechnie uznawanym autorytecie. Brała też udział w wielu sympozjach fotografików, nie referatami, ale swymi pracami, które zawsze inspirowały innych.
Jej prace znajdują się w zbiorach m. in.: Museum of Modern Art w Nowym Jorku, National Museum of Modern Art w Kioto, Muzeum Fotografii w Bradford, International Center of Photography w Nowym Jorku, Muzeum Narodowego we Wrocławiu i Muzeum Sztuki w Łodzi.
Na wystawie w Muzeum sztuki w Łodzi znalazły się dzieła pochodzące ze wszystkich lat twórczości Zofii Rydet, a zatem reprezentowane zostały wszystkie wyżej wymienione cykle fotograficzne. Główny trzon wystawy stanowiły dzieła pochodzące z prywatnych zbiorów rodziny artystki mieszkającej w Rabce oraz Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Obejrzeć będzie można ponad 100 prac. Równolegle z wystawą w Muzeum Sztuki w renomowanej łódzkiej Galerii FF zaprezentowany został cykl fotografii Zofii Rydet pt. Czas przemijania.
Ta prezentacja jest wynikiem współpracy pomiędzy Muzeum Sztuki i Galerią FF.
Po pokazie w Muzeum Sztuki wystawa będzie eksponowana w Muzeum Fotografii w Krakowie, w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, w Katowicach i w Rabce.

Pomysł i koncepcja wystawy: Urszula Czartoryska
Komisarze wystawy: Mirosław Borusiewicz i Krzysztof Jurecki

';

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.