Warning: Invalid argument supplied for foreach() in /system_cg2_1-0/_www/msl/views/functions/banery-lewa-kolumna.php on line 3

TYTO ALBA. Performens muzyczny o melancholii, ptakach i ich współ-słyszeniu

ms1, ul. Więckowskiego 36
22 września 2015, wtorek, g. 20.00

Michał Libera (koncepcja, kompozycja, głos), Martin Küchen (saksofony), (Ralf Meinz) sound design, gościnnie Barbara Kinga Majewska (głos).

Pojęcie melancholii obejmuje rozległe terytorium semantyczne. Obszary te wraz z ich współzależnościami zyskują na znaczeniu w czasach przejściowych i nie jest przypadkiem, że w ostatnich dekadach Neue Nationalgalerie zorganizowało wystawę „Melancholia: Geniusz i Szaleństwo w Sztuce”, W.G. Sebald napisał „Pierścienie Saturna", a Lars von Trier został obsypany nagrodami za film pod tytułem "Melancholia".

Wizualne i konceptualne aspekty tej tradycji wydają się być dobrze zakorzenione w naszej społecznej świadomości. Jak dotąd jednak temat ten nie był przedmiotem dogłębnej analizy dźwiękowej. Projekt Tyto Alba został pomyślany jako próba przełamania tego milczenia. Jego celem jest ukazanie melancholii z perspektywy audialnej – twórcy są przekonani, iż obejmuje ona wątki, które są niemożliwe do zrozumienia bez analizy dźwiękowej. Projekt ten to także teoretyczne poszukiwania, których pierwszy etap zakończył się eksperymentem w studiu nagrań, a efekty zostały opublikowane przez jedną z wiodących oficyn wydawniczych: Bôłt Records.

Rozmywający granice między gatunkami muzycznymi album jest zbiorem dźwiękowych ujęć melancholii. Nie ma jednak nic wspólnego z łzawą muzyką fortepianową czy piosenkami o smutnych mężczyznach. Dźwięk melancholii jest tutaj raczej radykalnie obsesyjny, bolesny i rozkoszny zarazem. Apatia i rezygnacja kojarzone z melancholią nie biorą się z rzewnej muzyki, ale z dźwiękowych halucynacji, akuzmatycznych doświadczeń i niezidentyfikowanych głosów, jak w jednym z przypisów w książce „Stanzas” sugerował Giorgio Agamben. Jego zdaniem dobrze znana poza melancholików podpierających głowę ręką nie jest wyrazem lenistwa (acedii) ale raczej cierpienia związanego z dzwonieniem w uszach, na które powszechnie cierpieli. Ta obserwacja jest główną współrzędną kompozycji Tyto Alba.

Wychodząc od otwierających akapitów „Pierścieni Saturna” W.G. Sebalda, opowiadających o leżącym w szpitalu pacjencie, który przeobraża swym słuchem głosy pielęgniarek w śpiew ptaków, kompozycja śledzi i gubi tropy melancholijnego słuchania za pomocą głosu niepostrzeżenie przechodzącego od czytania do komentowania i cytowania. Narracja wije się od Augusta Rodina przez Georgesa Pereca do Alvina Luciera. Ich muzyce i słowom towarzyszą setki fragmentów typu found footage, w których słuchacz może odnaleźć odgłosy wydawane przez pacjentów oddziałów laryngologii, głosy paranormalne, pojękiwania wydobywane w trakcie umierania, zjawiska takie jak monauralne i binauralne dudnienia, tinnitus, ale przede wszystkim głosy ptaków, w tym przede wszystkim płomykówki zwyczajnej czyli tytułowej Tyto Alby. Wszystkie one dopełnione są muzyką na saksofon Martina Küchena.

Jako performens muzyczny Tyto Alba odwołuje się do tradycji kameralnych oper eksperymentalnych i zmierza w stronę wszechogarniającego, imersywnego seansu na dwa głosy, saksofon i próbki dźwiękowe, nad czym czuwa jeden z najlepszych reżyserów dźwięku w Europie, Ralf Meinz.

MICHAŁ LIBERA: Michal Libera (1979): socjolog pracujący z dźwiękiem, głównie jako autor esejów dźwiękowych a także jako producent, kurator i pisarz. Prowadzi konceptualno-popowe wydawnictwo Populista poświęcone nadinterpretacji muzyki a także eksperymentuje z rozmaitymi narracjami dźwiękowymi (muzyka na taśmę, instalacje, opera) współpracując z Martinem Küchenem, Ralf Meinzem, Rinusem van Alebeekiem, Komuną// Warszawa i innymi.

MARTIN KÜCHEN: jeden z najbardziej cenionych saksofonistów muzyki współczesnej w Europie. Jego zaskakujące projekty obejmują muzykę jazzową, swobodną improwizację, akompaniament dla czytających poetów i dla tancerzy oraz niezwykle konsekwentnie rozwijane projekty solowe, które trudno zakwalifikować do którejkolwiek z dziedzin muzyki najnowszej. Współpracował z takimi muzykami jak Keith Rowe, John Tilbury, Ingar Zach i wieloma innymi.

RALF MEINZ: reżyser dźwięku, który pierwsze doświadczenia zdobywał w teatrze Zuckerfabrik w Stuttgarcie. Następnie przez ponad osiem lat był członkiem przełomowej formacji muzyki współczesnej Zeitkratzer, gdzie na żywo wykonywał przygotowane przez siebie partytury dla reżysera dźwięku pracującego z dziesięciorgiem instrumentalistów. Współpracował wówczas m.in. z Lou Reedem, Sonic Youth i wieloma innymi.

BARBARA KINGA MAJEWSKA: klasycznie wykształcona śpiewaczka, która kształciła się w Uniwersytecie Muzycznym w Detmold, a także w Królewskiej Akademii Muzycznej w Sztokholmie. Jest obecnie jedną z najbardziej rozchwytywanych wokalistek muzyki współczesnej w Polsce, która współpracowała z takimi kompozytorami jak Paweł Mykietyn ("Czarodziejska Góra"), Aleksandra Gryka, Andrzej Kwieciński, Wojciech Blecharz.

Produkcja: Baltic Art Centre w Visby (Szwecja), przy wsparciu Centro Sperimentale di Arte Contemporanea w Ricadi (Włochy) oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (Stypendium Młoda Polska).

Performans w języku angielskim. Wstęp wolny.

'; Budynek ms1, fot P. Stępień

Zgodnie z art. 173 ustawy Prawa Telekomunikacyjnego informujemy, że kontynuując przeglądanie tej strony wyrażasz zgodę na zapisywanie na Twoim komputerze tzw. plików cookies. Ciasteczka pozwalają nam na gromadzenie informacji dotyczących statystyk oglądalności strony. Jeżeli nie wyrażasz zgody na zapisywanie ich zmień ustawienia swojej przeglądarki internetowej.